vrijdag 19 juli 2019 Home Zoek Contact Veel gestelde vragen Sitemap Print deze pagina  
 
 
 
Actueel
Nieuw op de site
Dossiers
Focus
Den Haag
Emancipatie algemeen
Varia
Servicepagina
Onze andere sites
 
 2003
 
 Naar de vorige pagina
 
 
 >  FOCUS  >  ONZE VROUW IN  >  NEW YORK
 >  2003 

ONZE VROUW IN NEW YORK - 2003

Nederland heeft een bijzondere traditie: ieder jaar wordt een vertegenwoordiger van de Nederlandse vrouwenorganisaties toegevoegd aan de regeringsdelegatie die naar de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties gaat. Wat Nederland uniek maakt is dat de vrouwenvertegenwoordiger de AVVN mag toespreken. Dit jaar is Margit van der Steen gekozen tot vrouwenvertegenwoordiger. Ze verblijft vier weken in New York.  

In ''Onze vrouw in New York'' vertelt hier over haar ervaringen bij de Verenigde Naties. Reacties ? Commentaar ? Suggesties ? Mail haar.





3 november 2003
  • Boekt de mensheid vooruitgang?

Waar anders dan bij de Verenigde Naties buigt men zich over de vraag of de mensheid vooruitgang boekt. Men is hier niet bang groots te denken. Maar op die grote vraag wordt wel heel concreet antwoord gegeven. Dat gebeurt door onze oud-minister Eveline Herfkens.

  • Millenium Development Goals

Aan het begin van de nieuwe eeuw stellen de Verenigde Naties zich acht ambitieuze doelen, de Millenium Development Goals. In 2015 moeten onder meer extreme armoede uitgeroeid zijn, alle jongens en meisjes basisonderwijs krijgen, gender gelijkheid en empowerment van vrouwen bevorderd zijn, kinder- en moedersterfte teruggedrongen zijn en de verspreiding van HIV/AIDS een halt toe zijn geroepen. Voor al die doelstellingen zijn concrete ijkpunten geformuleerd. Maar worden de beoogde resultaten nu bereikt?
Eveline Herfkens, die belast is met het promoten van de doelstellingen, brengt tussentijds verslag uit bij de VN. Dat doet ze samen met Sakido Fukuda-Parr in een indrukwekkende  presentatie. Hun boodschap is helder. Als we doorgaan op de huidige weg halen we de doelstellingen niet. Met name in sub Sahara Afrika duurt het nog wel honderd jaar als er niets verandert.
Maar wat kunnen we hieraan doen? Fukuda-Parr legt sterk de nadruk op het investeren in zaken als gezondheid en basisinfrastructuur. Herfkens benadrukt dat rijke landen niet genoeg doen, hoewel daar gelukkig verandering in komt. Er is meer steun nodig, met name voor sub Sahara Afrika. Toegang tot markten en het afschaffen van de landbouwsubsidies door ontwikkelde landen is cruciaal voor het bereiken van de millenium development goals. Gesubsidieerde landbouwproducten maken de markt kapot voor ontwikkelingslanden.
Vanuit het publiek komt de roep om schurkenregeringen, die grote sommen gelds voor eigen pleziertjes aanwenden, aan te pakken. ''Het geld is er, maar het gaat erom waar het geld terecht komt'', zo wordt door verschillende sprekers gesteld.

  • Hebben ambitieuze doelstellingen zin?

''Heeft het wel zin om zulke ambitieuze doelstellingen te formuleren'', zo vraagt Fukuda-Parr zich retorisch af. ''Ja'', antwoordt ze. ''In het verleden hebben de VN zich vaker onbereikbaar geachte doelen gesteld. Het uitroeien van polio bijvoorbeeld, of mazelen. Maar dat is wel gelukt. Dus daarom moeten we ook doorgaan met ons sterk te maken voor de Millenium Development Goals!''

In het ''Human Development Report 2003. Millenium Development Goals: A compact among nations to end human poverty'' wordt uitgebreid verslag gedaan van de stand van zaken rond de Millenium Development Goals. Het rapport is uitgegeven door de UN Development Programme (UNDP) in 2003.




29 oktober 2003

  • Vrede en veiligheid vanuit een genderperspectief

 ‘This is an historic victory for women, and therefore for all humankind’, zo staat te lezen op de folder van de vrouwenvredesorganisaties. Wat het historische feit is? De Veiligheidsraad heeft een resolutie aangenomen over vrede en veiligheid vanuit een genderperspectief. Ik ben erbij als de VN vandaag de derde verjaardag van die bewuste resolutie viert. Tijdens het ‘verjaardagsfeestje’ krijg ik de gelegenheid kort met minister van Ardenne te spreken. Zij is voor de viering naar New York gekomen.

  • Vrede en veiligheid niet langer mannenaangelegenheid

Binnen de Verenigde Naties houdt men zich bezig met grote thema’s, zoals het bevorderen van vrede en veiligheid in de wereld. Dit is bij uitstek altijd als een mannenaangelegenheid beschouwd. Hierin is sinds enkele jaren gelukkig verandering gekomen. Door het aannemen van resolutie 1325 door de Veiligheidsraad is er aandacht voor een genderperspectief op vrede en veiligheid. Dit doet recht aan het feit dat vrouwen – en kinderen – de zwaarste tol betalen voor conflict en oorlog. Maar wat moeten we ons nu concreet voorstellen bij vrede en veiligheid vanuit een genderperspectief? Laat ik enkele voorbeelden geven. Het meest tot de verbeelding spreekt wellicht dat verkrachting nu eindelijk als oorlogsmisdaad wordt erkend. Oorlog en conflict gaan vrijwel altijd gepaard met seksueel geweld, waarvan burgers (lees vrouwen) slachtoffer zijn. Schoorvoetend wordt onder ogen gezien dat militairen veel en veel vaker dan gewone burgers seksueel overdraagbare ziektes, waaronder HIV/AIDS, hebben en verspreiden. De resolutie staat ook stil bij de actieve rol die vrouwen kunnen spelen bij conflictpreventie of bij wederopbouw. Uit de praktijk blijkt dat vrouwen vaak, ook omdat ze niet op het slagveld zijn geweest, beter in staat zijn de wederopbouw van een gebied ter hand te nemen.

  • Gendermainstreaming

Ter gelegenheid van de driejarige verjaardag van de resolutie is er een bijeenkomst in de Veiligheidsraad. Verschillende sprekers, vaak afkomstig uit landen met een conflict, vertellen hoe zij – een heel voorzichtig begin – maken met een genderperspectief. Dat levert veel droge opsommingen op van zoveel vrouwelijke politieagenten hier en zoveel gendertrainingen daar. ‘Onze’ minister van Ardenne gaat in haar goed ontvangen verhaal onder meer in op de actieve rol die vrouwen kunnen spelen in het vredes- en veiligheidsproces. Jean-Marie Guéhenno, Undersecretary-General for Peace-Keeping Operations, stelt dat er weliswaar vooruitgang is, maar dat er nog teveel lippendienst wordt bewezen aan gendermainstreaming in vrede- en veiligheidsprocessen.

  • Ontmoeting met de minister

Bezorgdheid over gendermainstreaming binnen de VN is ook een van de onderwerpen die ik met minister van Ardenne bespreek tijdens onze ontmoeting. Verder breng ik het – onacceptabele - stopzetten van de Nederlandse bijdrage aan UNIFEM ter sprake. UNIFEM is het vrouwenfonds van de VN en vervult een unieke functie in het op de kaart zetten van genderissues binnen de VN. Tenslotte staan we nog stil bij de bijzondere functie van vrouwenvertegenwoordiger bij de VN.

  • Meer weten over vrede en veiligheid vanuit een genderperspectief?

UNIFEM organiseert ter gelegenheid van de verjaardag van resolutie 1325 een symposium, presenteert een film en opent een uitstekende website met heel veel informatie: www.WomenWarPeace.org. Een aanrader voor iedereen die bij het onderwerp betrokken is!




25 oktober 2003
  • Empowerment van vrouwen en de strijd tegen HIV/AIDS

In Nederland is het een onderwerp dat weinig aandacht meer krijgt: de bestrijding van HIV/AIDS. Immers, door de beschikbaarheid van medicijnen is de dodelijke dreiging van deze ziekte naar de achtergrond verdwenen. Wereldwijd ligt dat echter heel anders. Niet voor niets staat HIV/AIDS hoog op de agenda van de VN. In New York krijg ik de gelegenheid hierover van gedachten te wisselen met twee specialisten: Stephanie Urdang, gender en HIV/AIDS specialist bij het VN ontwikkelingsfonds voor vrouwen UNIFEM en dr. Desmond Johns, directeur van het VN aidsfonds in New York.

  • Empowerment van vrouwen nodig in de strijd tegen HIV/AIDS

''Als vrouwen sterker zijn, kunnen ze zich beter beschermen tegen AIDS'' zegt Desmond John. Dat is hard nodig, want het gezicht van HIV/AIDS is steeds vaker dat van een vrouw. In 1997 was 41% van alle volwassenen met HIV/AIDS een vrouw. In 2001 is dit cijfer gestegen tot 50%. Waar in West-Europa met name homo's besmet zijn, zijn dat in Afrika – waar de grote meerderheid van de AIDS-patiënten leeft – in meer dan de helft van de gevallen vrouwen met heteroseksuele contacten.

Desmond John constateert dan ook dat er nog veel moet gebeuren en maakt duidelijk waarom HIV/AIDS bestrijding niet los kan worden gezien van empowerment van vrouwen. ''Mannen die vrouwelijke seksuele partners kiezen, zoeken meestal iemand die jonger zijn dan zijzelf. Hierdoor hebben ze alleen al door hun leeftijd overwicht. Maar ook omdat ze een tweederangs positie bekleden in veel samenlevingen, zijn met name jonge meisjes kwetsbaar. Hierdoor kunnen vrouwen en meisjes zich vaak slechter beschermen tegen onbeschermde en/of ongewenste seksuele contacten''.

  • De ontwrichtende werking van HIV/AIDS

''Eigenlijk kun je het een vorm van genocide noemen dat de ontwikkelde landen niet voldoende medicijnen beschikbaar stellen om HIV/AIDS wereldwijd te bestrijden''. Stephanie Urdang is hard in haar oordeel. Met name in Sub-Sahara Afrika heeft de ziekte een ontwrichtende werking. AIDS zorgt niet alleen voor veel menselijk leed, het blokkeert ook de ontwikkeling van de regio.

In Sub-Sahara Afrika is ruim 8 % (waarvan meer dan de helft vrouwen) van de bevolking besmet. Kinderen kunnen vaak niet meer voor hun ouders zorgen, omdat ze in te grote getale sterven. Grootouders zorgen voor kleinkinderen; het aantal wezen neemt enorm toe. ''Er zijn in Zuid Afrika bedrijven die twee krachten aannemen om een vak te leren, in de hoop dat er tenminste een in leven blijft'', zo illustreert Stephanie Urdang de gevolgen voor de economie in het land waar ze vandaan komt. ''En hoe kun je kinderen stimuleren naar school te gaan als er zoveel leerkrachten dood gaan?''.

  • Onthouding een tovermiddel?

Wat de strijd tegen AIDS bemoeilijkt, is dat het aan seksueel gedrag raakt. Een onderwerp dat vaak lastig bespreekbaar is. Wie echter weinig moeite heeft met uitspraken op dit gebied, is het Vaticaan, dat onthouding predikt. De aartsbisschop van Kenia gaf onlangs zelfs aan dat het gebruik van een condoom juist bijdraagt aan AIDS. ''Hij tekent gewoon doodvonissen met zo’n uitspraak'', aldus Stephanie Urdang. Desmond Johns heeft oog voor de verschillende gezichten van de kerk. Tussen wat de top zegt en wat er in landen aan de basis gebeurt, is een verschil. Allebei zijn ze het er echter wel over eens dat onthouding geen tovermiddel is. Het gaat voorbij aan de realiteit van seksueel gedrag. Kwalijker nog, is blind voor de machtsverhoudingen waarbinnen vrouwen niet eens kunnen onderhandelen over safe seks, of zelfs verkracht worden. Empowerment van vrouwen, daar is geen discussie over nodig, draagt bij tot het bestrijden van HIV/AIDS.




23 oktober 2003

Empowerment van vrouwen: vooruitgang of backlash?Hoe staat het met de positie van vrouwen wereldwijd? Is er vooruitgang geboekt? Of moeten we bezorgd zijn over de stand van zaken? Na twee en een halve dag vergaderen over dit onderwerp is duidelijk dat het wereldwijd gezien niet aan initiatieven ontbreekt.Maar er gebeurt niet genoeg waardoor de positie van vrouwen in sommige regio’s misschien wel verslechterd.

  • Een schat aan informatie

In de derde commissie van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties brengen deskundigen, vertegenwoordigers van VN instituties en niet te vergeten afgevaardigden van bijna alle landen ter wereld verslag uit over de positie van vrouwen. Dat levert een schat aan informatie op. Het is fascinerend om tehoren hoe divers er wereldwijd over genderissues en de positie van vrouwen gedacht wordt.

  • Veranderingen in Marokkaans familierecht

Er zijn verhalen die hoopvol stemmen. Marokko bijvoorbeeld presenteert de nieuwe veranderingen in het familierecht. Hierdoor wordt meer recht gedaan aan de gelijkheid van vrouw en man. Polygamie wordt vrijwel onmogelijk gemaakt. Een vrouw hoeft haar man niet meer te gehoorzamen, althans in juridisch opzicht, zo voegt de Marokkaanse afgevaardigde er weinig subtiel aan toe.

  • Quota een succes

UNIFEM, het VN fonds voor de empowerment van vrouwen, constateert verheugd dat de deelname van vrouwen in parlementen wereldwijd toegenomen is. Dit is te danken aan quota en andere maatregelen op het gebied van positieve actie.

  • Groepen die extra aandacht krijgen

In de twee en een halve dag dat de VN over de positie van vrouwen vergadert, passeren tal van thema’s de revue. Een aantal groepen vrouwen krijgen extra aandacht. Dit zijn allereerst rurale vrouwen, die het minst profiteren van mogelijke vooruitgang in een land. Daarnaast spreekt men over de kwetsbare positie van migrantenvrouwen. De wereld globaliseert, migratie neemt toe, maar ook bijvoorbeeld mensenhandel neemt verontrustende vormen aan. Hiervan zijn met name vrouwen slachtoffer.

Tenslotte besteden een aantal landen, waaronder Nederland, aandacht aan oudere vrouwen.

  • Sombere geluiden

Naast verhalen die hoopvol stemmen, zijn er ook veel sombere geluiden. De omvang van geweld tegen vrouwen is schrikbarend. Eerder al weigerden een aantal landen zich uit te spreken om geweld tegen vrouwen dat in de naam van traditie of religie plaatsvindt, te bestrijden.

Armoede en gebrek aan economische zekerheid blijven een groot probleem. Armoede en een slechte positie van vrouwen gaan vaak hand in hand. Veelzeggend is ook de stijging van het percentage vrouwelijke HIV/AIDS patiënten. Dit is in de afgelopen vijf jaar toegenomen van 41% tot 50%. Met name in Sub-Sahara Afrika heeft de AIDS epidemie desastreuze gevolgen. Hoewel Nederland goed scoort in de ‘Progress of the world’s women 2002’is er wereldwijd niet zoveel reden voor optimisme.

  • Een meisje uit Afghanistan

Dat verschillende landen heel divers denken over de positie van vrouwen, illustreert een meisje uit Afghanistan. Noeleen Heyzer, directeur van UNIFEM, vertelt over een ontwikkelingswerkster die met een acht jarig meisje sprak. Het kind wordt uit pure armoede verkocht aan een veertig jarige man. Ze wordt zijn derde vrouw. Nadat ze het meisje geciteerd heeft, reageert de Afghaanse afgevaardigde in de VN door erop te wijzen dat het meisje zeker vijftien jaar oud moet zijn geweest. Over de verkoop van een kind geen woord.

De volgende keer: waarom staat AIDS zo hoog op de agenda van de VN?




20 oktober 2003
  • Je moet wat overhebben voor de goede zaak, maar hoever moet je daarin gaan?
Nederland toont de moed om diverse vormen van geweld tegen vrouwen aan te kaarten binnen de Verenigde Naties. Dat gebeurt op de manier die hoort bij deze organisatie: door een verklaring oftewel resolutie over dit onderwerp voor te bereiden. Het werk aan deze resolutie betekent over eieren lopen. Het blijkt ook voor mij direct gevolgen te hebben.
  • Spreken over religie is spelen met vuur
‘Spreken over religie is spelen met vuur’ schreef ik in een van mijn eerdere bijdragen aan dit dagboek. Hierin vertelde ik hoe ik bezig was mijn zeven minuten durende toespraak in de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties voor te bereiden. Religie en vrouwenrechten was het thema. Ik merkte dat dit heftige, emotionele reacties opriep. De reacties maakten mij ook duidelijk dat juist dit thema er nu toe doet. Om een lang verhaal kort te maken: juist omdat Nederland bezig is met een resolutie tegen allerlei vormen van geweld tegen vrouwen, krijg ik kort voor ik naar New York vertrek te horen dat het niet mogelijk is juist nu over religie te spreken. Het zal de geweldresolutie in gevaar kunnen brengen. Dat is wat ik ook niet wil. In Nederland is moeilijk te begrijpen hoe heftig er op mijn – zorgvuldig gekozen bewoordingen – gereageerd zal worden, hier in New York is dat al snel heel duidelijk.
  • Flexibiliteit
Zo er ooit in de afgelopen vijftig jaar dat deze traditie bestaat flexibiliteit van een vrouwenvertegenwoordiger is gevraagd, dan is dat nu wel het geval. Nadat ik een half jaar met mijn vorige speech bezig ben geweest, moet ik nu enkele dagen voor vertrek een nieuwe toespraak schrijven over een nieuw onderwerp. Ik kies een thema dat me na aan het hart ligt en waar ik al jaren mee bezig ben: de verbinding tussen gender en leeftijd.Gelukkig zijn de reacties op dit verhaal vanaf het begin positief. Ook krijg ik na het uitspreken van het statement goede reacties van diverse organisaties, landen en – hartverwarmend – vertegenwoordigers van organisaties van ouderen en oudere vrouwen die via via mijn statement te pakken hebben gekregen.Je moet wat overhebben voor de goede zaak, de resolutie over geweld tegen vrouwen. Een heel nieuw statement schrijven in een paar dagen is geen geringe opgave. Ook hebben de reacties op mijn nieuwe verhaal veel goed gemaakt. Bovendien is het statement over religie niet weg. Het kan wachten tot een volgend moment, dat meer geschikt is. Voor de geinteresseerden is de tekst van het religiestatement op deze website beschiktbaar.
  • Ongemakkelijke situaties
Maar hoever moet je gaan voor de goede zaak? Wat ik pas echt ongemakkelijk vind, dat zijn de statements die sommige landen afleggen over de positie van vrouwen in hun land. Immers, in de derde commissie van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties vertellen vertegenwoordigers van landen hoe het hiermee gesteld is. Nadat ik eerder de uitgebreide documentatie heb gezien over met name het seksuele geweld dat het militaire regime in Birma (Myanmar) uitoefent, kan ik het ‘niets aan de hand verhaal’ van de afgevaardigde van dit land nauwelijks aanhoren. En wat moet ik met Sudan? In dit land wordt de overgrote meerderheid van de meisjes genitaal verminkt. Ondertussen vertelt de afgevaardigde van dit land ons dat ze druk bezig zijn te  mainstreamen volgens Beijing, hetgeen jargon is voor goed feministisch gedrag. Nee, dan is mij het harde verhaal van de Palestijnse afgevaardigde – met een keiharde Israelische reactie -  liever. Hier wordt gesproken op een toon die wij in Nederland niet kennen, maar waar tenminste iedere schijn van ''niets aan de hand'' vermeden wordt.



14 - 16 oktober 2003



[ Pagina: 1 2  >>>]