woensdag 12 december 2018 Home Zoek Contact Veel gestelde vragen Sitemap Print deze pagina  
 
 
 
Actueel
Nieuw op de site
Dossiers
Focus
Den Haag
Emancipatie algemeen
Varia
Servicepagina
Onze andere sites
 
 2006
 Marieke Sanders
 
 Naar de vorige pagina
 
 
 >  FOCUS  >  ONZE VROUW IN  >  NEW YORK
 >  2006 
ONZE VROUW IN NEW YORK : Marieke Sanders

Ieder jaar vaardigt de Nederlandse Vrouwen Raad een vrouw af naar de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties.

In 2006 was dat Marieke Sanders - ten Holte. Zij maakte van 3 tot 24 oktober 2006 als ''vrouwenvertegenwoordiger'' deel uit van de niet-ambtelijke regeringsdelegatie, en brengt hieronder verslag uit van haar ervaringen.

Zij heeft eerder een dagboek bijgehouden van haar verblijf in New York tijdens de vergadering van de Commission on the Status of  Women, februari/maart 2006.

CSW, 27 februari - 10 maart 2006:
  • Commission on the Status of Women, 50th session, 27 February - 10 March 2006
  • Webcast Opening  Session



  • EINDVERSLAG





    Algemene Vergadering van de VN:
    dagboek Marieke Sanders-ten Holte, 22 oktober 2006 : laatste bijdrage

    De hele wereld in een notendop
    Het zit erop. Drie intensieve weken in New York, dagelijks naar de UN waar in alle zalen van alles tegelijk gebeurt.  Dat betekent voortdurend kiezen. In de gangen loopt een bond gezelschap, iedereen praat, telefoneert, discussieert, bekijkt zijn mail op internet of zit even in een hoekje bij te komen. De hele wereld in een notendop.  Verkiezingen voor de Veiligheidsraad, onderhandelingen over allerlei resoluties, de problemen met Noord Korea, Iraq, Indiginous people, discussies, seminars, you name it! Het gebouw is veel te klein, iedereen zit opgepropt in zaaltjes, vaak met de jas nog aan of over de stoel.  En de kantoorruimtes, je vraagt je af of er daar geen ARBO wet is.  Dat geldt ook voor de diverse UN organisaties.
    Ik raad iedereen aan om de website van de Verenigde Naties eens aan te klikken,  het is een openbaring. Ook een mail-abonnement op UNNews@un.org (gratis, en heel keurig wordt elke maand gevraagd of je er nog prijs op stelt) is de moeite waard.
    Dit is ook het laatste dagboek, ik stip nog een aantal zaken aan maar de rest komt in mijn rapport.

    Vijf nieuwe leden in de Veiligheidsraad
    De nieuwe Secretaris Generaal, Ban ki-Moon, werd, zoals voorzien, bij acclamatie verkozen want de andere kandidaten hadden zich inmiddels teruggetrokken. Nu moeten nog vijf nieuwe tijdelijke leden van de Veiligheidsraad worden gekozen, afkomstig uit de 5 continenten. Namens Europa zijn Belgie en Italië gekozen, en verder Indonesie en Zuid Afrika. Maar met de Latijns-Amerikaanse landen wil het niet lukken. De Veiligheidsraad is daar nu al dagen mee bezig. De strijd gaat tussen Venezuela en Guatamala. Guatamala krijgt steeds de meeste stemmen, maar niet de benodigde twee-derde meerderheid.  Herstemming na herstemming, met steeds vrijwel het zelfde resultaat.  Het kan nog dagen duren hoor ik in de wandelgangen, want geen van de landen wil natuurlijk zijn positie opgeven.

    Nederland en Frankrijk: Resolutie Geweld tegen Vrouwen
    Inmiddels hebben Nederland en Frankrijk, in aansluiting op het Studie van de SG over geweld tegen vrouwen, een Resolutie gepresenteerd over Geweld tegen Vrouwen. De komende weken zal in de z.n. Informals achter gesloten deuren getracht worden om tot overeenstemming te komen. Het zou het mooiste zijn als de Resolutie zonder stemming wordt aanvaard, maar hij moet natuurlijk ook niet teveel worden verwaterd. Een moeilijk dilemma, waar Mira en Hedda zich enthousiast voor inzetten.
    Tijdens de plenaire bespreking van de studie wordt al duidelijk dat een aantal landen zeer specifieke wensen heeft.  Zo vindt o.a. Syrie bijvoorbeeld dat in dit kader ook de situatie in de bezette gebieden moet worden genoemd. De huidige benadering in de resolutie richt zich echter op àlle vormen en situaties waarin geweld tegen vrouwen voor komt, en gaat niet in op specifieke situaties. Om tot een consensus resolutie te komen moeten er niet teveel strijdpunten in staan want anders zal een Lidstaat alsnog om stemming vragen.

    DAW: Carolyn Hannan
    De directeur van de Division of the Advancement of Women, Carolyn Hannan, heeft even tijd gemaakt om mij bij te praten. Zij is erg ingenomen met mijn statement. Het sluit goed aan bij wat ook hun observatie is op het terrein van vrouwen en besluitvorming. Politiek zijn we al op het goede spoor. Weliswaar is ook daar nog een wereld te winnen, maar in alle politieke gremia zijn vrouwen toch in opkomst. Het is al een belangrijke speerpunt en er worden in dit kader veel projecten en trainingen. Ook worden er pogingen gedaan om belemmeringen uit de weg te ruimen.
    Het grote probleem van vrouwen en besluitvorming ligt in het bedrijfsleven, bij de rechtspraak, de academische wereld, de media. Daar moet nog veel werk worden verzet. Noorwegen heeft daar echt baanbrekend werk verricht, dat ook in Nederland en bij Neelie Kroes niet onopgemerkt is gebleven. Ik ben benieuwd!

    Twee nieuwe rapporten
    Haar afdeling werkt nu aan een rapport over Vrouwen en Besluitvorming, waarbij de regionale commissies nadrukkelijk worden betrokken. Het rapport staat op de rol voor 2008 en brengt in kaart wat er al is bereikt, waar de overeenkomsten tussen de verschillende akties zijn en waar de verschillen in benadering liggen.
    Een ander rapport dat op stapel staat, gaat over een onderzoek naar de nationale mechanismen op het gebied van gendergelijkheid. Wat is er zoal bereikt sinds Beijing? Onder “national machineries” worden vooral de ministeries en de regeringen bedoeld, legt zij uit, maar inmiddels is gender gelijkheid niet alleen meer het terrein van de regeringen. Er zijn in de afgelopen tien jaar tal van nieuwe ontwikkelingen en instellingen ontstaan die zich richten op het verbeteren van de positie van vrouwen. Denk daarbij aan de ombudsvrouw, visitatie- en andere commissies, parlementaire caucus bijeenkomsten, parlementaire netwerken, gender units en gender focalpoints. Hoe verstaan deze instellingen zich tot elkaar, hoe is hun taak afgebakend? 
    Het is belangrijk om op deze manier de spin-off van Beijing te beoordelen. Het gaat er natuurlijk ook om dat  best practices worden onderkend en verspreid. Een heel interessant gesprek. We hebben natuurlijk ook nog even gesproken over de Gender Architecture, een hot issue op dit moment. Carolyn blijft toch erg geporteerd voor gendermainstreaming, maar dan moet ook op het hoogste niveau meer commitment komen, en de Gender Adviser moet deel uitmaken van het Kabinet van de SG. Hierover in mijn rapport meer.

    De moeite waard? Volmondig: JA!
    Tenslotte: was het zinvol en de moeite waard om als Vrouwenvertegenwoordiger drie weken lang aanwezig te zijn bij de Algemene Vergadering in New York? Een volmondig ja! En niet alleen voor mij zelf. Bij het uitspreken van mijn Statement, die tot stand kwam dankzij de inbreng van velen, kon ik de stem laten horen van de Nederlandse vrouwen over het belang dat zij hechten aan deelname van vrouwen, en dan heb ik het tenslotte over ruim 50 procent van de wereldbevolking, aan besluitvormingsprocessen op alle niveaus, zowel in de politiek als in het bedrijfsleven.
    “Political power en economic power go hand in hand” is de openingszin van mijn Statement. Bij de vele gesprekken met sleutelfiguren, in discussies en ontmoetingen heb ik aandacht kunnen vragen voor zaken die vrouwen bezighouden, in Nederland en overal ter wereld.
    Ik heb kunnen laten horen hoe wij in Nederland, hoe verschillend wij ook zijn, denken over gewichtige zaken die alle vrouwen over de hele wereld raken. Of het nu gaat over discriminatie van vrouwen, geweld tegen vrouwen en meisjes, de economische positie van vrouwen, de noodzaak van goede educatie, de problemen van de leeftijdskloof, toegang tot gezondheidszorg, landbouw, handel. 
    Ik heb kunnen laten horen hoe wij eensgezind opstaan voor gender gelijkheid en armoedebestrijding.
    En ik sprak niet tot dovemansoren. Iedereen die ik sprak was blij met de voortdurende steun van Nederland en de inzet van vrouwen in het bijzonder.
    Er wordt veel gepraat, eindeloos gedelibereerd, ontwikkelingen komen moeizaam en traag tot stand, maar als er geen UN zou zijn, hoe zou de wereld er dan uit zien? Ik doe er graag verslag van!


    Algemene Vergadering van de VN:
    dagboek Marieke Sanders-ten Holte, 11- 13 oktober 2006

    11 - 13 oktober 2006
    Na in de ochtend van 11 oktober diverse vergaderingen te hebben bijgewoond volgt s’middags een gesprek met Frits Bontekoe, hoofd van de Africa Devisie van het UN Department of Peace Keeping Organisation.

    Geschrokken
    Zijn kantoor is op de 21ste verdieping in de hoge toren van het UN gebouw.  Bij aankomst loeien buiten de politie sirenes en vanuit zijn raam zie ik politieboten en helicopters die allemaal naar het noorden gaan.  Er is duidelijk iets aan de hand.  Even later klinkt over de intercom: er is een vliegtuig een apartementengebouw binnengevlogen aan de 72ste straat:  het beeld van 9/11 doemt voor ons op.  Een terroristische aanval?  Frits is duidelijk aangeslagen en luistert met ingehouden adem naar de berichten. Tot voor 2 maanden woonde hij met zijn gezin in dat apartementen gebouw!  Maar “gelukkig” blijkt het om een privevliegtuigje van een bekende honkballer te gaan dat de weg kwijt is.  De bestuurder en zijn instructeur zijn verongelukt, maar verder alleen schade aan het gebouw.  Het blijft voor mij een raadsel dat zoiets kan gebeuren met alle strenge veiligheidsmaatregelen die getroffen zijn.

    Vredesmissies
    Frits Bontekoe is een van de weinige hoge Nederlandse VN ambtenaren.  Hij houdt zich bezig met het beleid rond Vredesoperaties en de recrutering van het hoger personeel, waarover dit gesprek gaat. 
    Het blijkt moeilijk de vele vacatures te vervullen o.a. op het gebied van ontwapening en reintegratie.  Er zijn maar weinig Nederlanders die deel willen nemen aan de civiele vredesoperaties.  Toch is het belangrijk voor Nederland om op alle niveaus hierbij betrokken te zijn.  Het is informatief voor de persoon en het brengt meer begrip op voor de noodzakelijkheid van de hulp.  Er zijn veel mensen nodig op terreinen waar Nederland expertise heeft, zoals water, logistiek, onderwijs en gezondheidszorg.  Hij vindt dat er in Nederland meer aandacht zou moeten worden gegeven aan het recruteren van goede mensen waarbij Jan Pronk zeker inspirerend zou kunnen werken.

    Gebrek aan vrouwen
    Vrouwen zijn zeer gewenst maar zwaar ondervertegenwoordigd.  Bij vredesmissies zijn zij een stabiliserende factor en hebben een goede invloed op de werkzaamheden.   Bij de benoemingen wordt wel met positieve discriminatie gewerkt, maar dat heeft tot nu toe weinig resultaat.  Vrouwen melden zich gewoon niet aan.  Het gaat om functies bij de VN, zonder tussenkomst van de Nederlandse regering.  Dus als je zin hebt er een half jaar tussenuit te gaan en je in te zetten voor vredesmissies, kijk dan op de web-site van de UN.

    Geweld tegen kinderen
    De volgende dag wordt tijdens de sessie van de Derde commissie gewijd aan de promotie en de bescherming van de Rechten van het kind met veel toeters en bellen het “Rapport van de Commissie over de Rechten van het Kind” aangeboden.  Dit tweede belangrijke rapport in deze commissie is in nauwe samenwerking met UNICEF tot stand gekomen.

    De President van de AV is bij de presentatie aanwezig, evenals de Speciale Rapporteur en de Kroonprins van Noorwegen in zijn functie als ambassadeur voor UNICEF.

    Geweld, een wereldwijd probleem
    Het is een interessant en lezenswaardig rapport geworden op basis van het onderzoek van de onafhankelijk expert Paulo Sergio Pinheiro.   Nooit eerder is het probleem van geweld tegen kinderen zo volledig en in samenhang in beeld gebracht.  Het gaat om een wereldwijd probleem, dat zich afspeelt in alle milieus, regio’s, culturen en op diverse plaatsen, zowel thuis in het gezin als op school,  in de zorg en op juridisch gebied,  op het werk en in de gemeenschap. 

    Topje van de ijsberg
    Het blijft echter vaak verborgen en daar moet tegen worden opgetreden. Meer onderzoek en betrouwbare cijfers zijn noodzakelijk.  Het beeld dat opdoemt uit de cijfers en de rapportage laat zien dat het om een breed probleem gaat, waarvan waarschijnlijk nog maar een topje van de ijsberg zichtbaar is geworden.  Een groeiende inkomensongelijkheid, globalisatie, migratie, urbanisatie, bedreigingen van de gezondheid - in het bijzonder HIV/Aids- , technologische ontwikkelingen en gewapende conflicten zijn allemaal factoren die bepalen hoe wij kinderen behandelen.  Om geweld tegen kinderen uit te roeien moeten deze zaken worden aangepakt. Het rapport benadrukt dat afgesproken doelstellingen zoals de MDG’s moeten worden behaald. Verder geeft het rapport een groot aantal overkoepelende aanbevelingen.

    Discussie
    In de discussie brachten diverse lidstaten accenten aan.  Zo legde het Finse voorzitterschap van de EU vooral de nadruk op kinderen in gewapende conflicten.  Het aantal is “staggering”.  Meer dan 250.000  kinderen worden geexploiteerd als kind soldaat en tienduizenden meisjes misbruikt als sex-slavinnen.  Sudan bevestigt het belang van samenwerken,  een constructieve dialoog is nodig om kinderen te beschermen.  De Afrikaanse landen laten bij monde van SADC weten dat het rapport hoog op de agenda staat en benadrukken het HIV/Aids probleem.

    Japan benadrukt menselijke veiligheid en maakt melding van de verhoging van zijn bijdrage aan UNESCO en het verbeteren van de eigen wetgeving om kinderen te beschermen, vooral wat betreft kindermishandeling, kinderprostitutie en rehabilitatieprogramma’s.  En China wil van harte meewerken om tot aanpak van dit probleem te komen en richt zich vooral op internationale samenwerking.  Schoolplicht is voor hen een deel van de oplossing.   Zo te horen een heleboel goede wil dus, maar ook hier komt het op aktie aan.


    Algemene Vergadering van de VN:
    dagboek Marieke Sanders-ten Holte, 10 oktober 2006

    Elke ochtend begint met de gang naar de Permanente Vertegenwoordiging in de 45ste Straat tussen de 3de Avenue en Lexington.  Ik moet altijd mijn badge van de UN laten zien.  Het gebouw wordt streng bewaakt, maar dat is vooral omdat er ook een televisie zender kantoor houdt.  De PV heeft drie ruime verdiepingen bovenin het gebouw tot zijn beschikking en ik mag gedurende deze weken het kantoor gebruiken van een medewerkster die met verlof is.  Dat is reuze gemakkelijk omdat je zo goed contact kunt onderhouden met de verschillende medewerkers.  Ook wordt mijn agenda bijgehouden en afspraken gemaakt met voor mij interessante mensen.  Helaas heb ik gisteren de afspraak met Ad Melkert, het hoofd van de UNDP,  gemist, omdat mijn speech pas in de middag plaats vond. Maar toevallig liep ik hem later op de dag in het gebouw tegen het lijf en heb hem toch even kunnen begroeten.

    Agenda
    Mijn agenda wordt steeds volller.  Elke dag heb ik een aantal afpraken op de UN zelf of bij aan de UN gerelateerdeorganisaties.  Ik maak ook mijn opwachting bij diverse vrouwenorganisaties. Voor vandaag zijn er afspraken gemaakt met de Permanente Vertegenwoordiger van Israel, Ambassadeur Dan Gillerman, met Ton de Jongh en anderen van de UNFPA, het United Nations Population Fund en s’ middags zullen wij nog een gesprek hebben met een delegatie van UNICEF.  Tussen de middag lunchen wij met Alexandra Papadopoulos,  de permanente Vertegenwoordiger van Griekenland om over de Veiligheidsraad te spreken.

    De Veiligheidsraad
    De Veiligheidsraad heeft vijf vaste leden. Dit zijn de Verenigde staten, Rusland, China en het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk. De andere 10 leden wisselen elkaar elke twee jaar af. De lidstaten van de EU nemen bij toerbeurt deel aan de Raad. Nu is Griekenland aan de beurt. 
    Mevrouw Papadopoulos, is een zeer levendige vrouw, een cosmopoliet en een ervaren diplomaat.  Zij kan dan ook goed vertellen over haar ervaringen in de Veiligheidsraad.  Wat ik erg in haar bewonder is dat zij steeds de nadruk legt op het belang dat wij begrip opbrengen voor elkaars verschillen in opvatting en cultuur.  Iedereen heeft recht op zijn/haar eigen mening,stelt zij, maar wij moeten elkaar vinden op wat wij gemeenschappelijk hebben. Alleen dan kunnen  wij tot overeenstemming komen. Hoe anders is de mening van Frits Bolkestein en Ayaan Hirsi Ali, die ik donderdag zal ontmoeten. 

    Mevrouw Papdopoulos is overigens niet optimistisch over de problemen in Iraq en Iran.  Ook de situatie in Noord Korea volgt zij op de voet. In de wandelgangen wordt natuurlijk gesproken over het al dan niet nemen van sancties maar daar laat zij niets over los.  Het is ook niet de bedoeling dat ik in dit dagboek uit de school klap, maar het is buitengewoon interessant om met iemand te spreken die dagelijks bij de onderhandelingen zit.  Maar ook deze ambassadeur heeft geheimhoudingsplicht………!

    UNFPA
    Het weerzien bij de UNFPA is allerhartelijkst.  Ik word begroet door Harumi Kosoma, de contactpersoon voor parlementariers.  Enige jaren geleden ben ik op hun uitnodiging mee geweest op een werkbezoek aan Brazilie en sindsdien ga ik in New York altijd even langs om even bij te praten.  In maart ontving Thoraya Obaid, de executive Director mij, nu was er een hele delegatie om onze delegatie te ontvangen, waaronder Ton de Jongh, een nederlander zoals de naam al zegt.  Hij is verantwoordelijk voor de Fondswerving en spreekt ook namens de organisatie zijn dank uit voor de geweldige ondersteuning van Nederland.  Nederland toont echt “leadership”  , loopt voorop in de strijd voor Reproductieve Gezondheidszorg.  Nederland is kritisch, legt de lat hoog, maar is ook een betrouwbare partner en draagt al sinds jaren in aanzienlijke mate bij aan de “core funding” de ondersteuning voor het hele apparaat. Deze betrouwbare steun voor een aantal jaren is voor de UNFPA van groot belang, omdat daarmee continuiteit aan de projecten kan worden gegeven. Zij worden door een aantal landen op vaste basis gesteund, maar moeten elk jaar op pad om aanvullende steun te vergaren.  Dat valt niet mee.  

    De gesprekken gaan natuurlijk over het zojuist uitgebrachte rapport on Violence against Women.  Zij zijn hier buitengewoon mee ingenomen en hebben ook bijgedragen aan de tot standkoming ervan.  Het is de moeite waard om het recent uitgebrachte Jaarverslag 2005 op te vragen.  Het is in september ook in Nederland gepresenteerd in aanwezigheid van Prinses Maxima.  Dit is op het hoofdkantoor in New York bijzonder gewaardeerd. 


    Algemene Vergadering van de VN:
    dagboek Marieke Sanders-ten Holte, 9 oktober 2006

    9 october 2006
    Vandaag is het de grote dag: in de Derde Commissie  van de Algemene Vergadering, staat het onderdeel “advancement of women” op de agenda.  Eerst vindt de presentatie plaats van het Rapport “Violence against Women”.  Daarna zullen de vele afgevaardigden namens hun land over dit en andere onderwerpen spreken.  Ofschoon ik als 9de op de sprekerslijst kom ik door de intensieve discussies pas laat in de middag aan de beurt. Het is de bedoeling dat al het vergaderen zal leiden tot een Resolutie. In de komende weken zal hierover consensus moeten worden bereikt, daarover dus later meer. 

    Rapport ”Violence against women”
    Het rapport “Violence against Women” van de Secretaris Generaal is indertijd mede op aandringen van Nederland tot stand gekomen.  Het heeft even geduurd, maar het is een indrukwekkend rapport geworden waaraan een grondig onderzoek met tal van cijfers uit de praktijk aan ten grondslag ligt. Het rapporteert over alle vormen van geweld tegen vrouwen.  Het is zeer uitvoerig en geeft een goed inzicht in de ernst van de zaak.  Het rapport is buitengewoon belangrijk omdat de problematiek hiermee een hoge graad van erkenning krijgt en een belangrijke plaats op de UN agenda verwerft.  Geweld tegen vrouwen wordt gezien als een vorm van discriminatie en in strijd met de mensenrechten en het bestrijden ervan behoort dus tot de hoogste prioriteit van de UN. 

    Geweld tegen vrouwen, zo stelt het rapport, neemt vele vormen aan:  fysiek, seksueel psychologisch en economisch.  Het vindt overal plaats, in alle milieus, culturen, regio’s, en heeft betrekking op alle leeftijdsgroepen.

    ‘Intimate partner violence’ wordt gezien als de meest voorkomende vorm van geweld die vrouwen over de hele wereld treft.  “Harmful traditional practices”, zoals vroege huwelijken, eerwraak, genitale mutilatie enz. vormen het tweede punt van de aanklacht.   Maar de cijfers hierover zijn zeer globaal.  Dat is dan ook een van de kritiekpunten van diverse afgevaardigden, waaronder Canada. Meer en beter onderbouwd cijfermateriaal is nodig. Maar het onderzoek is pas een eerste stap stelt de voorzitter.

    Ook wordt er kritiek geuit op het feit dat er geen aandacht wordt besteed aan geweld tegen vrouwen in bezette gebieden.  Ook dit is een teer punt, want de opstellers van het rapport willen niet teveel uitzonderingen maken en speciale gebieden markeren.  Het is absoluut noodzakelijk dat alle landen zich in dit rapport, hoe globaal ook, kunnen vinden, omdat hiermee de volgende stappen kunnen worden gezet om het probleem wereldwijd aan te pakken.  Ik zal volgende week een gesprek hebben met de opsteller en kom dan terug op dit belangwekkende rapport.

    Statement
    Om 15.30 uur is het dan zover: aan mij de beurt om de vergadering toe te spreken. Ik krijg 7 minuten om mijn boodschap namens alle Nederlandse vrouwen over te brengen.  In de afgelopen weken heb ik een groot aantal vrouwen en organisaties geconsulteerd. Mijn grote dank voor ieders inbreng! Tijdens het uitspreken van mijn Statement zat Frank Majoor, onze PV bij de UN naast mij, waarmee hij het belang dat hij hecht aan de inbreng van de Vrouwenvertegenwoordiger onderstreept.

    Mijn Statement gaat over vrouwen en besluitvorming op alle niveaus.  Ik ben ervan overtuigd, dat zolang vrouwen niet deelnemen aan de besluitvorming op alle niveaus, zowel in de politiek als het economisch leven, discriminatie tegen vrouwen doorgaat en de Millennium Doelstellingen niet worden gehaald. Om gender gelijkheid te bereiken hebben vrouwen kennis nodig, inkomen, respect en zelfrespect.  Om dit duurzaam te maken moeten ook mannen positief hieraan meewerken.  Als belangrijkste doelstelling om dit te bereiken, noem ik: 

    1. mannen als bondgenoten en collectieve politieke wil om vrouwen deel te laten nemen aan besluitvormingsprocessen op alle niveaus.  Investeren in onderwijs is essentieel.
    2. politieke training en educatie in good governance
    3. stevige ondersteuning van vrouwenorganisaties en vrouwelijke ondernemenrs.  Bovendien betere toegang tot ICT voor werkgelegenheid en netwerken
    4. een-derde doelstelling is een minimum, niet een maximum,  zowel in de politiek als het bedrijfsleven  Kijk naar voorbeelden in Ruanda, Zuid Afrika en Noorwegen
    5. De UN moet het goede voorbeeld geven.  Ook in de top en in dat kader feliciteer ik de nieuwe President van de Algemene Vergadering:  Her Excellency Haya Rashed al-Khalifa, de eerste vrouw om deze vergadering te leiden. 

    Tenslotte vraag ik aandacht voor de discussie over het versterken van de UN gender architectuur om daarmee gender gelijkheid een hogere prioriteit te geven op de UN Agenda.  “Diverse but together”:  let’s stand up for equality”  is mijn oproep aan de aanwezigen!

    De volledige speech staat ook op deze site.




    Bericht van de redactie

    Maandag 9 oktober legde Marieke Sanders haar verklaring af in de 3e commissie van de Algemene Vergadering. Zie de tekst van het statement en het persbericht van de NVR.





    Algemene Vergadering van de VN:
    dagboek Marieke Sanders-ten Holte, 4-6 oktober 2006

    Geloof het of niet, op weg naar de PV (de Permanente Vertegenwoordiging van Nederland bij de VN)  word ik bijna overreden door een fiets!  Manhatten is net zo vlak als Nederland, dus zou het voor de hand liggen om je per fiets voort te bewegen. Dat gebeurt ook wel,  maar door het drukke auto verkeer fietst iedereen op de stoep.  Als Nederlander ben je daar niet op verdacht. Ik kon gelukkig nog net opzij springen.

    Briefing op de PV
    Bij de PV zit Mira Woldberg al op mij te wachten.  Zij is deze weken mijn steun en toeverlaat.  We nemen het programma voor deze week door en zetten de laatste puntjes op de I van mijn  statement.  Vervolgens vindt er een briefing plaats over de werkzaamheden en aandachtsvelden van de verschillende medewerkers op de PV.  Nederland is als 5de grootste contribuant van de VN een serieuze speler en erg actief op de verschillende dossiers. Ook is Nederland actief in het overleg met de EU lidstaten.
    Op de tafel ligt het lijvige rapport “ UN Secretariat First Consolidated Report 2005”.  Dit is een nieuw initiatief om het beleid van de UN meer inzichtelijk te maken en een goed overzicht te bieden van alle activiteiten.
    Op dit moment worden er tijdens de AVVN natuurlijk een paar grote issues aan de orde gesteld:  Iran, Iraq, de Palestijnse kwestie, de verslechterde situatie in Birma, Sudan en Darfour.  In de Veiligheidsraad wordt het algehele beleid rond terrorisme-bestrijding besproken.  Een van de discussiepunten is de definiering van het begrip terrorisme. 

    Ook de werkwijze van de UN om beter en vooral efficienter te werken is aan de orde.  Er wordt op dit moment gewerkt aan het doorlichten van de 10.000 mandaten van de UN, een interessante operatie.  Er wordt gekeken of er ook mandaten kunnen worden geschrapt of samengevoegd.  Dit ligt politiek natuurlijk erg gevoelig en er is nog maar weinig resultaat geboekt. Toch is het de verwachting dat de hele operatie voor het einde van dit jaar is afgerond.

    Humanitaire hulp is gender related
    's Middags heb ik daarom een afspraak met Kate Burns.  Zij is de Senior Humanitarian Officer en Gender Adviser  in het Coordinerend Bureau van Humanitaire Zaken van de VN.  In de wandelgangen wordt dit bureau OCHA genoemd. (zie voor meer informatie:  www.ochaonline.un.org/gender) Ik moet wel wennen aan de Un/speak met al zijn afkortingen!
    “Understanding gender differences, inequalities and capacities improves effectiveness of humanitarian action”is het motto waaronder zij werken. Kate vertelt over haar werk dat zich zowel binnen de UN afspeelt als daarbuiten. 
    Intern ziet zij erop toe dat de gender action policy via mainstreaming ook wordt geimplementeerd en uitgevoerd.  Extern is de rol van OCHA het bevorderen van gender equality in humanitaire hulp en respons.  Zij ziet erop toe dat de dimensie van gender equality bij rampen wordt geintegreerd in de werkzaamheden.  Zij gaf schokkende voorbeelden van het gebrek aan gevoeligheid voor wensen van vrouwen.  Zo werden er b.v. in vluchtelingen kampen in Pakistan latrines gebouwd, waar vrouwen nauwelijks gebruik van konden maken omdat de onderkant van de gordijnen zo hoog was dat je kon zien wie naar de wc gingen. Vooral voor vrouwen is privacy belangrijk.  Zij pleit er daarom voor dat ook op lokaal niveau en meteen na een ramp een senior gender adviser wordt aangesteld, met gezag, opdat de opvang vanaf het begin rekening houd met de wensen van vrouwen.  Geen overbodige luxe want uit cijfers blijkt dat meer vrouwen dan mannen in rampgebieden worden getroffen. 

    Een van de problemen waar Kate tegen aanloopt, is het ontbreken van kennis over wat genderbeleid nu eigenlijk inhoud, zelfs de betekenis van het woord gender is bij velen onbekend!  Zij heeft daarom instrumenten ontwikkeld voor de werkvloer, waarin wordt uitgelegd wat gender is en waar hulpacties aan moeten voldoen om tegemoet te komen aan de eisen van vrouwen.

    Different Needs – Equal Opportunities
    Kate geeft mij een exemplaar van het nieuwe Gender Handbook for Humanitarian Action:  Women, Girls, Boys & Men  Different Needs – Equal Opportunities.  Het is nog een concept.   Het is een echt handboek met checklists en al, dat nu in het veld is uitgezet voor commentaar.  In het handboek worden eerst de “basics” van gender beleid uitgelegd, en dan volgen de actiepunten per onderwerp.  Zo wordt uitgelegd hoe je het Camp management gender bewust moet inrichten, wat gezondheidsrechten zijn, hoe je omgaat met voedsel veiligheid en distributie. 

    Kate vertelt dat distributie met name in goede handen is van vrouwen.  Zij zorgen ervoor dat het voedsel ook wordt verdeeld, terwijl mannen het vaak zelf houden,  het verkopen en het geld verdrinken!  Het boek geeft ook  aanwijzingen over gezondheidzorg en wijst op de gevaren die meisjes en vrouwen lopen als zij zich buiten het kamp moeten begeven om water te halen.  Het klinkt allemaal bekend, maar het is buitengewoon nuttig om het op een rij te zetten, zodat de mensen in het veld er houvast aan hebben.  Het concept is op de internet site van OCHA beschikbaar.

    Kate is een bijzonder enthousiaste verteller, en uit alles blijkt dat zij zich zeer betrokken voelt.  We hebben het ook over de positie van vrouwen bij verkiezingen gehad. Daarover later meer.




    Algemene Vergadering van de VN:
    dagboek Marieke Sanders-ten Holte, 3 oktober 2006

    AVVN in volle gang
    Drie weken in New York om de Algemene Vergadering van de United Nations bij te wonen en namens de Nederlandse vrouwen het woord te richten tot de afgevaardigden van 192 landen:  een eer die mij gegund wordt door de Nederlandse Vrouwen Raad waar ik mij zeer op verheug en dankbaar voor ben.   

    Als Vrouwenvertegenwoordiger maak ik dit jaar deel uit van de Koninkrijksdelegatie naar de AVVN en zal deze bijwonen van 3 - 24 oktober.  Ter voorbereiding ging ik in maart twee weken naar de vergadering van de Commission on the Status of Women, de CSW.  Het verslag dat ik hierover uitbracht is te vinden op de site van Emancipatie.nl.  Ook nu maak ik graag gebruik van de mogelijkheid een dagboek bij te houden om daarmee meer bekendheid te geven aan het werk van de Vrouwenvertegenwoordiger en wat het betekent deel uit te maken van de officiele  regeringsdelegatie.  In New York heb ik nauw contact met onze Permanente Vertegenwoordiging bij de UN.  Tal van deuren worden voor mij geopend.   Er zijn al een groot aantal afspraken gemaakt met organisaties die zich bezig houden met gender gelijkheid.  In de loop van deze 3 weken zal ik gesprekken voeren met vrouwen die zich op allerlei terreinen hiervoor inzetten. 

    De nieuwe President van de VN Assemblee:  een vrouw
    Als ik op dinsdag 3 oktober in New York aankom is de 61ste AVVN al in volle gang.  De nieuwe voorzitter is al gekozen:  het is de vrouwelijke diplomaat van de Golfstaat Bahrein:  Haya Rashed al-Khalifa.  Zij is de eerste vrouw die de VN Assemblee zal voorzitten.  Zij is moslima, maar zei dat haar geloof geen invloed zal hebben op de manier waarop zij haar functie vervult, haar geslacht wel! “Meer dan de helft van de wereldbevolking, de vrouwen, hebben doorgaans slechtere toegang tot gezondheidszorg, werk, besluitvorming en eigendom.  Die ongelijkheid moet worden aangepakt!”  benadrukte zij  in haar openings speech.  De opening van de AVVN vond plaats op 12 september.  De eerste twee weken zijn vooral bestemd voor staatshoofden en ministers om met elkaar te vergaderen, maar nu komen de delegaties van alle 192 lidstaten aan bod om zich te buigen over de talrijke Resoluties, Verklaringen, Onderzoeksrapporten e.d.

    De nieuwe Secretaris Generaal: een man
    Ook de opvolger van Kofi Annan, de Secretaris Generaal van de VN is al bekend:  het zal hoogstwaarschijnlijk de Zuid Koreaan Ban Ki-Moon worden.  Hoewel er wel een goede vrouwelijke candidaat voorhanden was kwam zij toch uit het verkeerde werelddeel om gekozen te worden.  Jammer, een gemiste kans om de wereld te laten zien dat ook vrouwen leiders kunnen zijn op het wereldtoneel.

    Jongerenvertegenwoordiger:  een man
    Dinsdagmiddag val ik al meteen met mijn neus in de boter:   mijn jonge “collega” , Wilco Otte, de Jongerenvertegenwoordiger,  zal zijn statement uitspreken tijdens de vergadering van de Derde Commissie.  Daar wil ik bij zijn, dus ik haast mij meteen na aankomst naar het accreditatiebureau van de UN om mijn pasje te halen.  Had dat bij de CSW nog veel voeten in aarde, nu is het in een ogenblik gepiept.  Ik kan gelukkig ook snel mijn weg in het gebouw vinden en spoed mij naar Conferentiezaal 1.   Op de tribune tref ik daar de andere leden van de Nederlandse delegatie, de kamerleden Heleen Dupuis en Wim van Fessem en  VNO-er Gerard Rijkhoff.  Ook de Nederlandse ambassadeur bij de VN, Frank Majoor en zijn team en een aantal vrienden zijn aanwezig om Wilco mentaal te ondersteunen.  Hij maakt in zijn Statement een vergelijking tussen het verschil in kansen die jongeren hebben:   de nederlandse jongeren met hun kansen op  goed onderwijs, werk en de nieuwe mogelijkheden tot contact die internet biedt.  Het gebrek aan kansen voor jongeren in ontwikkelingslanden steekt daar schrijnend tegen af.  Hij vraagt aandacht bij de afgevaardigden voor een drietal projecten die jongeren ondersteunen en pleit voor opname van meer jongerenvertegenwoordigers in de nationale delegaties, zoals verwoord in het World Programme of Action for Youth uit 1995.  Na afloop kreeg hij veel complimenten voor zijn duidelijke en betrokken inbreng. 

    Vrouwenvertegenwoordiger:  een vrouw
    Ik hoor vandaag ook dat ik op maandag 9 october op de sprekerslijst sta van de Derde Commissie:  Item 60 (a) and (b) Advancement of Women.   Mijn 7 minuten speech zal gaan over Vrouwen en besluitvorming op alle niveaus, zowel in de politiek als in het bedrijfsleven.  Voorafgaand hieraan wordt het Rapport “Vrouwen en geweld” gepresenteerd, dat mede door Nederland is geinitieerd.
    U hoort nog van mij!




    LOGBOEK MARIEKE SANDERS VAN HAAR WERKZAAMHEDEN IN NEW YORK TIJDENS DE VERGADERING VAN DE COMMISSION ON THE STATUS OF WOMEN (27 FEBRUARI - 10 MAART 2006).


    Logboek Marieke Sanders CSW,  nr 6:  9 - 10 maart 2006

    Helaas………….
    Vrijdag 10 maart is het alweer de laatste dag van de CSW. Helaas worden de werkzaamheden niet helemaal afgerond.  De onderhandelingen donderdag hebben nog tot 12 uur s’nachts hebben geduurd, maar de afgevaardigden zijn er vrijdag nog niet helemaal uit. Om 6 uur wordt het geluid in de zalen van de VN uitgeschakeld en moet iedereeen naar huis. De afronding zal op een later tijdstip plaats vinden. 
    De Agreed Conclusions over de beide thema’s zijn in elk geval wel klaar, maar nog niet aangenomen.  Nu maar hopen dat er niet weer nieuwe voorstellen komen. De resoluties over HIV/Aids ( gesponsord door Nederland en bijna alle EU landen), de situatie van Palestijnse vrouwen, de procedurele resolutie inzake vrouwen in Afghanistan werden wel aangenomen, evenals de resolutie over de organisatie van de nieuwe werkzaamheden van de CSW, waarin ook de onderwerpen voor de komende drie jaar zijn opgenomen. Alles is of komt beschikbaar op de site van de CSW:  www.un.org/womenwatch/daw/

    Hulde aan de delegaties van  Nederland en de EU!
    Ik heb wel bewondering voor onze onderhandelaars: vrouwen dus, die hun mannetje staan en niet naar huis gaan omdat de kinderen wachten (en Mira, ik weet dat er wel een kleintje op je wacht!) of om het eten te koken. Daar hebben zij een oplossing voor gevonden. Het zijn twee zware weken geweest voor Petra de Leeuw van het ministerie van Sociale Zaken, en Mira Woldberg van onze Permanente vertegenwoordiging in New York. Ze hebben lange dagen gemaakt. Hulde voor hun volharding om de teksten zó aangepast te krijgen dat ze minder wollig zijn, en concreter in hun uitwerking. De delegatie van de Europese Unie bleek zeer eensgezind waardoor hun inbreng een belangrijk gewicht kreeg. Dat is één van de grote voordelen van de samenwerking van de EU-landen, zoals ik ook vaak als lid van het EP  heb ervaren. Jammer alleen dat Slovenie zich distantieerde  van haar nieuwe makkers in de EU.  Tegen de zin van de overige lidstaten brachten zij zelf een voorstel in om een speciale Rapporteur aan te stellen, die wetten die discrimineren tegen vrouwen moet inventariseren en analyseren. Het klinkt wel goed, maar het kost heel veel geld dat beter op een andere manier kan worden besteed. Zij kregen het dan ook niet voor elkaar.  Het kostte veel tijd, en er is alleen een resolutie aangenomen om de procedure te regelen om volgend jaar tot besluitvorming te kunnen komen…………..
    Over het algemeen hadden ook de delegaties uit Canada en Nieuw Zeeland een goede en gedegen inbreng waar de EU goed mee uit de voeten kon. Cuba lag vaak tot het allerlaatste moment dwars op een groot aantal onderdelen. En Polen, Malta en Ierland lieten vaak een uiterst conservatief geluid horen als het ging om Reproductieve gezondheidszorg en HIV/Aids.  De laatste dag volgde ik nog een heel interessant symposium over Ontwikkeling en ICT.  Is dat een nieuw panacee voor de ontwikkeling van vrouwen in de derde wereld?  Het zou kunnen, maar ook hier geldt dat het veel geld kost en inzet om vrouwen te bereiken.

    Hulde ook voor de lobby van de NGO’s
    De vele aanwezige NGO’s hebben zich goed van hun taak gekweten om bij de delegaties te lobbyen.  De vele side-events, georganiseerd om informatie te bieden, werden echter vaak aangegrepen om te getuigen. Zelden kwamen er nieuwe ideeen op tafel. Ik heb vooral bijeenkomsten van de Europese Vrouwen Lobby gevolgd. Zij zijn zeer actief en volgen de onderhandelingen over de Draft Agreed Conclusions (dus de afspraken over vervolg acties) op de voet. Zij maken zich vooral druk over “language”:  ze willen voorkomen dat er door ander taalgebruik een versoepeling (meestal een verzwakking dus) optreedt in al eerder gemaakte afspraken,  zoals die van Being en CEDAW. Tijdens deze bijeenkomsten waren er ook kritische, vaak negatieve geluiden: wat is er na al die jaren strijd nu eigenlijk verbeterd in de positie van vrouwen? Wereldwijd is dat maar heel gering, en ook moeilijk meetbaar. 

    Helaas......
    De uitdaging van deze CSW - GLANCING BACK-MOVING FORWARD - heeft dus helaas nog niet veel opgeleverd. Het eerste is volop gelukt, maar het tweede doel blijft moeilijk te verwezenlijken.  Diverse sprekers benadrukten ook de laatste dag nog eens dat wij er met zijn allen in partnership met mannen aan moeten werken.  Dat geldt ook voor Kofi Annan en zijn vrouw Nana.  Samen willen zij zich ook na zijn voorzitterschap van de UN blijven inzetten voor de strijd tegen geweld tegen vrouwen en equal balance heeft  Nana mij op mijn laatste dag in het gebouw van de UN tijdens de koffie verzekerd.

    Helaas..... 
    Met het einde van de CSW loopt ook het werk voor de vertegenwoordigers van de NGO’s ten einde.  Helaas betekent dat afscheidnemen van nieuwe vriendinnen, wellicht tot een volgende keer.  
    De meesten gaan naar huis.  Zelf blijf ik het weekend nog om een beetje van New York te genieten, mijn kleinkinderen te zien en de grote Kunstbeurs, de Armory Show, te bezoeken. Heerlijk, wat een dynamische stad. Ik verheug me erop om in oktober weer te komen om dan als Vrouwenvertegenwoordiger in de Koninkrijksdelegatie naar de Algemene vergadering van de UN mijn steentje bij te dragen en de vele vrouwen uit de hele wereld die ik nu heb ontmoet, weer te zien. 


    Logboek Marieke Sanders CSW,  nr 5:  4 - 8 maart 2006

    8 maart 2006 : Vandaag is het Internationale Vrouwendag
    Tijdens de CSW wordt Vrouwendag natuurlijk uitbundig gevierd. De Afrikaanse vrouwen komen in prachtige kledij, spontaan koortje op de tribune. Zelfs de voorzitter van de CSW, een blanke Nieuw-Zeelandse,  heeft een prachtige Afrikaanse gedrapeerde hoofddoek op. Komisch om te zien. De rest van de vrouwen is in het zwart, “omdat er nog zo weinig is gerealiseerd van alle goede voornemens”.   

    “The world is ready for a woman Secretary General”
    Secretaris Generaal, Kofi Annan spreekt ons toe. Nadat hij heeft opgesomd welke vooruitgang er in de positie van vrouwen tijdens zijn voorzitterschap is geboekt, krijgt hij de handen op elkaar als hij zegt dat “The world is ready for a woman Secretary General”, daarmee wijzend op het eind van zijn mandaat dit jaar. Lachend voegt hij er “off the record” aan toe “some of my male colleagues are now going to kill me!” De strijd om zijn opvolging is inderdaad in alle hevigheid losgebarsten. Er worden allerlei namen genoemd:  vrouwen uit Letland en Polen, nogal behoudend. Maar het is de beurt aan Azie, en op dat lijstje staan alleen maar mannen, Zijn opvolger zal het dus moeten zoeken in balans in zijn kabinet  wil de UN in eigen huis gender balance waar maken. 

    Hoe de Anti-Rape-Act  in Namibië werd aangenomen
    Het panel bestaat uit zeer interessante vrouwen: echte role-models - uit elk werelddeel één - die het in de eigen regio gemaakt hebben. De Namibische vice-voorzitter van het Parlement springt eruit. Ze vertelt hoe zij de Anti-Rape-Act er door hadden gesleept. Mannen zeiden dat vrouwen er om vróegen, door zich uitdagend te kleden. De dag vóór de stemming verscheen zij heel sexy, met een ultra kort rokje. Zij is een vrolijk type, maar beslist erg dik, dus dat stond vast heel gek. Ze had toen gezegd: “Als die wet er morgen niet komt, dan kom ik in het vervolg zonder kleren!” Ze nam aan dat  - gezien haar forse postuur-  mannen daar niet van gediend zouden zijn. De wet is er gekomen.  Gelukkig konden we in de zaal ook eens hartelijk lachen, want soms zijn de onderwerpen wel loodzwaar.  

    Ethnic shame en vrouwenrechten
    Indrukwekkend was ook het betoog van inheemse Noeli Pocaterra,  vice-president van het Parlement in Venezuela. Als voorvechtster van de rechten van inheemse vrouwen heeft zij veel invloed gehad op het opstellen van de Grondwet aldaar. Na een lange geschiedenis van onderdrukking en geweld, is de positie van inheemse vrouwen verbeterd. Ze kunnen nu bijvoorbeeld ook naar de universiteit. Toch staat “ethnic shame” behoorlijk in de weg in de strijd naar gelijkheid. 

    UN-hervormingen vanuit vrouwelijk perspectief
    De Indiase Devaki Jain bepleitte het opzetten van een UN taskforce om de hervormingen van de UN vanuit vrouwelijk perspectief te bekijken. Vrouwen organisaties moeten weer veel strijdbaarder worden,en ons vanuit de zijlijn naar het centrum van de macht brengen. Vrouwen moeten het zélf doen!

    3 en 4 maart: migratie, geweld en geld
    In de dagen vóór Vrouwendag stonden nog uiteenlopende thema's op het programma. Vrijdag spraken we over   Vrouwen en Migratie. En zaterdag was er een symposium over Violence against Women: from Critical Conscensus to Collective Action. Yakin Erturk, UN Special Rapporteur on Violence against Women, trok het onderwerp veel breder dan gewoonlijk. Ze benadrukte dat het niet alleen gaat om “exotisch” geweld, zoals eerwraak e.d., maar om een wereldprobleem, ook in het westen, ook in Nederland. Dankzij CSW en CEDAW is dit op de agenda gekomen. Zij komt deze zomer naar ons land om onderzoek te doen voor haar rapport. We zullen dus zeker meer van haar horen.

    Where is the money for women's rights?
    De bijeenkomst van maandag “Where is the money for women’s rights?” was mede door Nederland gesponsored. Er vind op dit moment een groot onderzoek plaats, door Nederland geinitieerd en betaald, om te onderzoeken waar het geld blijft. Enkele getallen:  van de $69 biljoen ODA in 2003, kwam er maar $400 miljoen terecht bij de NGO’s als directe steun. De algehele tendens is dat er minder geld komt van de overheid en meer van private en familie fondsen.  Het lijkt mij een interessant rapport.  Marinanne Peters van BUZA - een van de sprekers - gaf ook aan dat het noodzakelijk is nieuwe wegen te zoeken voor de financiering van gender, en ook om tot een betere verantwoording te komen. 
    Gesprekken met vertegenwoordigers van UNIFEM leerden mij dat zij buitengewoon teleurgsteld zijn over het afbouwen van de Nederlandse support.  Zij begrijpen er niets van, vooral omdat zij juist een kleine uitvoerende organisatie zijn. UNFPA, daarentegen is erg blij met onze support, wij zijn tweede van de lijst! Thoraya Obaid, de directeur, kondigde aan dat het jaarverslag zal gaan over Vrouwen en Migratie.  Het zal ook in Nederland worden gepresenteerd in September.  Het is een actueel onderwerp en belooft interessant te worden.  Dus in de gaten houden!

    Incident? Of media-event?
    Er zijn vrij veel vrouwen uit Irak aanwezig. Over het algemeen krijg ik de indruk dat de veranderingen daar positiever uitpakken voor vrouwen dan verwacht.  Zo is recht op educatie en gezondheidszorg veel beter geregeld dan in de Amerikaanse Grondwet. De vrouwen die hier rondlopen en spreken - over het algemeen parlementariers - maken een competente indruk. Maar er was een incident die de voorpagina’s van de kranten haalde. Een aantal Irakese vrouwen (1 echte en 3 amerikaanse vredesvoorvechters) gaven eerst een wat lauwe persconferentie in het UN gebouw, waar ik toevallig bij was. Daarna boden zij een petitie aan aan de Amerikaanse ambassade. Volgens hen werd dat geweigerd, en de vrouwen werden hardhandig gearresteerd.  's Ochtends bij de briefing werd hierover geklaagd, en de Engelse delegatie schreef meteen een brief op hoge poten. Uiteindelijk bleek dat het allemaal om een media-event ging.  Ik had al mijn twijfels maar hieruit blijkt wel hoe moeilijk het is dit soort geruchten en persberichten naar waarde te schatten.


    Logboek Marieke Sanders CSW,  nr 4:  2 en 3 maart 2006

    elke dag briefing voor de NGO's, en een Nederlands koffiekwartiertje!
    Elke ochtend is er een briefing voor de NGO’s waar ik altijd naar toe ga. Je wordt daar op de hoogte gehouden van de laatste ontwikkelingen rond de onderhandelingen over de resoluties. De resoluties - die uiteindelijk uitmonden in the Agreed Conclusions - vormen het formele gedeelte van de CSW.
    Na de briefing hebben we een Nederlands koffie kwartiertje. Hier praten we elkaar bij. Atie Blom van International University Women, Anje Wiersema van Vrouwenbelangen, Rineke van Doorn van de NVR en mijn voorgangers geven mij hier goede raad. Ze reiken teksten aan van onder meer de Resoluties, zoals die door de Afgevaardigden worden besproken. Ook E-quality en Humanistisch Overleg Mensenrechten zijn vertegenwoordigd.  Vandaag geven zij als “gast scribent” hun visie over de CSW weer.

    Joan Ferrier, directeur E-Quality 
    “ De 50e CSW is weer een wervelende en inspirerende bijeenkomst”, vindt Joan Ferrier. Zij woonde deze week een groot aantal vergaderingen en side-events bij, en ik vroeg haar een impressie te geven voor mijn dagboek. 

    “ Behalve de formele vergaderingen waar landen en enkele NGO’s hun meningen geven, heb ik ook verschillende “side events” gevolgd van NGO’s. Bij deze bijeenkomsten worden ervaringen uitgewisseld en tips gegeven voor een goede aanpak. Zo werd er bijvoorbeeld gesproken over het recht van zeggenschap van vrouwen  over hun lichaam en hoe vrouwenbesnijdenis aangepakt kan worden binnen de gemeenschap. Een Keniaanse vrouw vertelde over haar ervaringen en hoe belangrijk het is vrouwen en mannen, meisjes en jongens, goed te informeren en te wijzen op de vreselijke gevolgen van HIV/Aids besmetting, infecties en hoogst vernederende discriminerende en onterende situaties voor meisjes en vrouwen. Goede informatie is nodig om een cultuurverandering te realiseren.

     In de vele bijeenkomsten komt steeds weer het belang van CEDAW naar voren: het benutten van CEDAW als een wettig instrument tegen disciminatie van vrouwen.

    Ik heb ook interessante Panelbijeenkomsten met experts uit heel de wereld bijgewoond. Daar worden allerlei onderwerpen besproken, zoals genderperspectieven van migratie, geweld tegen vrouwen, vrouwenhandel en gender budget analyse. Veel onderwerpen met grote invloed op de positie van vrouwen waar nog veel moet worden verbeterd. Het bepreken van nieuwe methodes van werken binnen de UN en de belangrijke rol die de CSW kan spelen, wordt daarmee van een nog groter gewicht. Het is goed dat het monitoren van de implementatie van de in de CSW’s genomen besluiten in de toekomst expliciet op de agenda komt. Zo kun je voorkomen dat de CSW slechts blijft steken in mooie woorden en voornemens. Ik ben benieuwd wat er eind volgende week uiteindelijk op de verschillende terreinen wordt besloten, en vooral wat er mee wordt gedaan, zodat de positie van vrouwen werkelijk wordt verbeterd.” 

    Saskia Bakker, Humanistisch Overleg Mensenrechten
    Ook Saskia Bakker geeft op mijn verzoek haar visie op de rol van de NGO’s en vertelt over de samenwerking met de officiele delegatie van Nederland van het Ministerie van Sociale Zaken en met Mira Woldberg van de Permanente Vertegenwoordiging bij de UN in New York.

    “Ik kijk met interesse naar de rol die NGO's krijgen, én némen in dit geheel. Bij de officiële plenaire bijeenkomsten zitten we letterlijk en figuurlijk aan de zijlijn. Opgepropt op het benauwde balkon mogen we luisteren. Spreken is alleen toegestaan als je vooraf ingediende schriftelijke verklaring is goedgekeurd en dan nog is het maar afwachten of je als NGO aan de beurt komt. Bij sommige sessies die officieel besloten zijn, mogen NGO-vertegenwoordigers stilletjes langs de kant zitten. Er ontstond rumoer omdat een NGO-vertegenwoordigster zich 'unruly and loud' gedragen had. 'Pas op', werd ons tijdens de ochtendbriefing op het hart gedrukt, 'straks mogen we nergens meer bij zijn'.
    Maar er zijn ook goede voorbeelden. Bij een multi-stakeholder discussie over geweld tegen vrouwen worden we opgeroepen om in paren, bestaande uit een vertegenwoordiger van de overheid en van een NGO, te vertellen over succesvolle initiatieven. En graag ook concreet: wie deed wat, wie betaalde en wat was precies de bijdrage van de overheid. Uit verhalen van onder andere Fiji, Botswana en Canada blijkt hoe overheden en NGO's elkaar versterken en waarderen. Onze eigen overheidsdelegatie zet vandaag, vrijdag,  ook haar beste beentje voor. Alle Nederlandse NGO-vertegenwoordigers zijn uitgenodigd voor een werklunch op het kantoor van de permanente vertegenwoordiging. De Nederlandse delegatie luistert met interesse naar de vragen en suggesties van de NGO's en reageert heel concreet wat ze daarmee denken te kunnen doen. Ze laten ook weten dat ze bij de onderhandelingen over de nieuwe werkmethoden van de CSW pleiten voor een sterke rol voor NGO's en voor het belang van het VN-vrouwenverdag. Daar zijn wij het natuurlijk helemaal mee eens. Van ervaren CSW-gangers hoor ik dat het bepaald niet vanzelfsprekend is dat de Nederlandse delegatie zich zo cooperatief en toegankelijk opstelt.”

    Inspirerend en leerzaam
    Het is dus heel inspirerend en leerzaam om met een grote vertegenwoordiging uit Nederland aanwezig te zijn.  Maar in totaal zijn er denk ik zo’n 1500 a 2000 vrouwen en mannen aanwezig, dus willen we een goed indruk krijgen dan is het ook belangrijk om samen te werken, want alles bijwonen is schier onmogelijk.
    In de loop van volgende week zal ik nog wat nader ingaan op de interessante discussie  over migranten die vrijdag plaats vond, en het all-day Seminar op afgelopen zaterdag, dat geheel werd besteed aan Violence Against Women: From Critical Concerns to Collective Action.


    Logboek Marieke Sanders CSW,  nr 3:  1 en 2 maart 2006

    New York, een stad vol tegenstellingen ....
    Mijn hotel ligt op loopafstand van de UN.  Elke morgen loop ik er heen, temidden van vele andere New Yorkers die naar hun werk gaan. Dat is leuk: er valt altijd wat te beleven. Zo valt mij vanochtend opeens op dat ik allerlei mensen tegen kom met een zwart kruisje op hun voorhoofd. En ik realiseer me dan:  het is Aswoensdag!  Het carnaval is voorbij.
    En bij het Dag Hammerskjold plein zie ik aan de voet van de wolkenkrabbers een echte boerenmarkt,  met stalletjes verse vis op straat, lekkere home-made kaasjes, en kisten vol appels waar verkleumde voorbijgangers een paar mooie exemplaren uitzoeken. Een stad vol tegenstellingen!

    .... en die zijn er ook bij de CSW.
    Die tegenstellingen zijn er ook bij de CSW in het VN-gebouw. Want er is een groot verschil tussen de officiele behandeling van de thema’s, de discussies over de op te stellen resoluties door de afgevaardigden van de lidstaten enerzijds, en de meer informele discussies in de Caucus meetings door de NGO’s (Non-Governmental Organisations). De eerste zijn zeer formeel geregeld. Vaste zitplaatsen, spreektijd voor de Afgevaardigden,  tolken. Sommige grote NGO’ krijgen wel de kans iets te zeggen. Maar als individu wordt het je sterk ontraden om een poging te ondernemen: je komt gewoon niet aan bod!
    De NGO’s daarentegen houden hun side-events en vergaderingen vaak in veel te kleine zaaltjes, warm en tot berstens toe gevuld.  Nauwelijks zitplaatsen. Je staat, of hangt tegen de muur, of zit op de grond.Overal liggen papieren. Het is er vaak een rommeltje. Eigenlijk zijn deze zaaltjes voor allerlei doeleinden bestemd: copieren, opslag stukken e.d.

    officiële discussies
    Ik mag in de officiële discussie dan wel niet meepraten, maar volg als toehoorder toch met interesse (delen van ) de officiele discussie rond de twee hoofdthema’s. Eerst wordt een thema ingeleid door een aantal deskundigen. Zij geven hun visie op basis van door hen verricht onderzoek. Daarna reageren de afgevaardigden van de lidstaten, vaak met van te voren geprepareerde speeches. Ze vertellen over de situatie in hun land, over de problemen waar zij tegen aanlopen. En daar reageren de deskundigen vervolgens weer op.

    Malawi
    De vertegenwoordiger van Malawi vertelt bijvoorbeeld over de Malawi Growth and Development Strategy om de Millennium Development Goal nr. 3 te kunnen bereiken. Ook is een Federatie van nationale organisaties van zakenvrouwen opgericht en is een Rural Development Fund ontwikkeld.  Allemaal akties om de participatie van vrouwen op de arbeidsmarkt te versterken. In de verkiezingen van 2004 was een kleine verbetering  opgetreden in het aandeel van vrouwen in politieke functies: van 8.7% in 1999 naar 14% in 2004. Het was leuk dat zij dit noemde, omdat ik die verkiezingen heb bijgewoond, als Chief Observer van de EU. Ik heb hier indertijd in mijn rapport ook specifiek aandacht voor gevraagd.
    Ook andere landen komen met dergelijke verhalen over de aktiviteiten die zij hebben ondernomen, in het besef dat er nog veel meer moet worden gedaan. Met name Being heeft in een groot aantal landen een geweldige aanjaag functie gehad om actie te nemen om de positie van de vrouw te verbeteren. Maar we weten ook dat in veel landen het process nog maar zeer aarzelend tot stand komt.

    Verenigde Staten
    De Amerikaanse Vertegenwoordiger pakt het anders aan. Zij brengt de groeten over van Condoleza Rice, en komt vervolgens met harde feiten over de wetten die zijn aangenomen en de budgetten die zijn gevoteerd. Eén van de hoogste prioriteiten van de Amerikaanse president wat betreft de UN is de strijd tegen human trafficking. Ook kindersekstoerisme, Women’s Justice en Empowerment Initiatieven, eerwraak, geweld tegen vrouwen in Sudan staan op har lijstje. En toegang tot gezondheidszorg voor vrouwen: de president stelt $15 biljoen beschikbaar voor een Emergency Plan for AIDS Relief. Het klinkt goed. Maar ook hier weten wij dat de praktijk er anders uitziet.  In haar bijdrage mis ik toch ook wel het waarom en het hoe, de menselijke kant, wat emotie.

    de NGO’s
    Als vertegenwoordiger van een NGO zijn er diverse mogelijkheden om mee te praten. Dat gebeurt dan in de zogenaamde Caucusmeetings die per regio of per organisatie worden gehouden. Ook hier weer eerst de inbreng van deskundigen, en daarna is het vaak een free-for-all discussie. Helaas, er worden geen verslagen gemaakt. Veel van de goede ideëen uit de praktijk blijven daardoor een beetje in de lucht hangen.
    Drie keer per week wordt er aan het einde van de dag een Linkage Caucas gehouden die vooral bedoeld is om een overzicht te bieden van wat er hier en daar aan de orde komt. Hierover morgen meer.


    Logboek Marieke Sanders nr 2:  27 en 28 februari 2006

    vroeg !
    Het wachtwoord voor maandag is VROEG.  Heel vroeg wakker (time-change) vroeg op (7 uur)  en vroeg op pad naar de UN, want ik heb gehoord dat het een heel gedoe is om je accreditatiepasje te krijgen. En dat klopt.  Ik sta om klokke 8 voor de poort, behoor tot de eersten die mij aanmelden. Toch kost het meer dan een uur om binnen te  komen. De security is natuurlijk strict. De “poortjes”  staan zelfs in een tent buiten het gebouw.  Ik laat mij vertellen dat dat is opdat een eventuele bom in je handbagage dan niet in het gebouw kan ontploffen.  Maar dat is misschien een grapje: de ruimte binnen is er zeker niet op allerlei poortjes en wachtende mensen berekend.

    Maar goed, ik ben binnen en het is zeker de moeite waard.  Omdat ik vroeg ben heb ik alle tijd om het gebouw een beetje te verkennen.  Als om 10 uur de vergadering begint, heb ik een mooi plaatsje veroverd op de tribune, temidden van alle andere waarnemers van NGO’s.  De plenaire zaal is bestemd voor de delegaties uit de lidstaten van de VN.  Dat zijn vaak ambtelijke delegaties, maar sommige landen sturen ook hun minister.  Met al die verschillende landen van herkomst is het een kleurig geheel, veel vrouwen maar ook een redelijk aantal mannen.  Zou dat inderdaad aantonen dat mannen onze bondgenoot zijn geworden?  Ik mag het hopen.

    Rachel Mayanja en Noeleen Heyzer
    Tijdens de opening is een belangrijke rol weggelegd voor Rachel Mayanja, Special Adviser to the Secretary General on Gender Issues and Advancement of Women.Toen ik haar vorig jaar maart in NY opzocht was zij net nieuw op deze post met als taak deze afdeling een face-lift te geven.  Nu leek zij als een vis in het water, een opmerkelijke vrouw, zij weet wat ze wil, gedecideerd, beminnelijk, een echte role-model
    Zij daagt de Commission uit om beter na te denken op welke manier de implementatie moet gebeuren juist op een moment dat er een “momentum’ is gecreeerd door de Hervormingsplannen van de UN.  De CSW moet daarin een versterkte rol krijgen.
    Ik zal haar in de loop van deze twee weken weer te ontmoeten om dit nader met haar te bespreken.
    Ook andere topvrouwen zoals Noeleen Heyzer, de Executive director of United nations Development Fund for Women en Caroly Hannan, voeren het woord.

    Excuus aan mijn Minister. hij was er wel!
    Temidden van zijn collega’s uit China, Indonesie, El Salvador, Italie, Namibie, Nigeria, Antiqua en Barbuda, om maar een paar te noemen, sprak ook onze Minister. Ja,  hij was er wel, alleen in een andere zaal. 
    De Geus begon met een grapje. Hij vroeg zich af wat hij hier deed temidden van al die vrouwen, maar had een goed excuus, hij was door de koningin gestuurd.  Dit grapje werd hem niet in dank afgenomen.  Equality gaat toch over vrouwen en mannen!  De trend is toch vooral gericht op partnership! 
    Ook zijn verhaal werd kritisch beoordeeld. Typisch “opgeheven vingertje’ gehalte. Wijzen wat anderen niet goed doen, wat Nederland er aan doet om te helpen, (uiteraard zeer lofwaardig) maar vergeten te vermelden dat het in eigen land niet bepaald goed gaat met gender balance en de financiering ervan.Nederland geldt bepaald niet als een goed voorbeeld van een land waar evenwichtige vertegenwoordiging in alle geledingen een feit is 
    Verder had hij wel een goed verhaal. Hij hamerde op het belang van “Decent Work” voor vrouwen.  Dat is een eerste vereiste om de Millennium doelstellingen te kunnen halen. En:  investeren in gender equalitiy is niet alleen goed voor vrouwen, maar ook voor hun families, hun omgeving en voor het land.  De beste manier om armoede te bestrijden is het verschaffen van werk. Dat waren vele sprekers met hem eens.

    Side-events: paneldiscussie over leiderschap van vrouwen
    De vergaderingen lopen van 10 tot 1 en ‘s middags van 3 tot 6. De hele dag door worden er overal in het gebouw side-events georganiseerd door alle mogelijk NGO en vrouwen organisatie die op de een of andere manier met gender equality te maken hebben.

    Ik ging tussen de middag naar een heel interessante panel discussie, georganiseerd door de European Women’s Lobby. Thema: Advanced Position of Women in Decision Making: Towards parity Democracy in Europe
    Een drietal sprekers uit Scandinavie sprak over leiderschap van vrouwen. Taina Bien-Aime, Director of Equality kondigde de campagne aan om te lobbyen voor de verkiezing van een vrouw als opvolger van Kofi Annan, die eind dit jaar afscheid neemt.
    Arni Hole, Director General in the Norwegion Ministry of Children and Equality vertelde hoe zij het bedrijfsleven ertoe brachten om ook op niveau van Raad van Bestuur en  Commissarissen meer vrouwen te krijgen. Zij hebben daartoe een wetswijziging bekrachtigd, waarin alle publieke bedrijven verplicht worden een voldoende aantal vrouwen in de Board op te nemen. Private bedrijven worden gestimuleerd dat te doen. Vele bedrijven werken mee om dat zij zien dat het zowel economische als sociaal winst opleverd.  En er blijkt geen gebrek te zijn aan competente vrouwen, vermelde zij trots. Handhaving was eenvoudig geregeld. Geen nieuwe wetgeving, maar de bestaande wetgeving voor ondernemingen  voorziet al in het moeten voldoen aan een aantal regels, zoals jaarlijkse verslaglegging, etc.  De regels betreffende gender maken daar nu op een natuurlijke wijze deel van uit.

    (meer informatie: Ministerie van Kinderen en Gelijkheid, Noorwegen: Balanced gender respresentation on company boards


    Logboek Marieke Sanders nr 1

    Commission on the Status of  Women,  NY. 27 februari 2006

    GLANCING BACKWARDS, MOVING FORWARD

    Onder dit motto gaat op 27 februari 2006 de 50ste  vergadering van de Committee on the Status of Women in New York van start. Niet met tromgeroffel en trompetgeschal: want zoveel valt er op emancipatiegebied niet te vieren. Maar wel met een klap met de hamer door de voorzitter.
    Goedkeuring agenda, benoeming commissieleden, en dan begint de eerste High Level Round Table: VN jargon voor  discussie met topexperts en hoge regeringsvertegenwoordigers. Er komen zelfs ministers voor over, ook uit Nederland, ja juist, onze eigen minister De Geus!

    Ik had gehoord dat hij gaat vertellen  hoe je gender perspectieven kunt incorporeren in nationale ontwikkelingsstrategiëen. Want op de Wereld Top in 2005 hebben de landen elkaar beloofd dat de  ontwikkelingsdoelstellingen die internationaal zijn afgesproken nu moeten worden geimplementeerd. Maar helaas, dat gerucht is niet juist. Hij is op uitnodiging van de amerikaanse regering een paar dagen in New York, en gaat enkele projecten bezoeken over Vrouw en Inkomen, en een Award uitreiken.

    voorbereiding: 400 vrouwen praten elkaar bij
    Maar voordat de conferentie in guur New York echt van start gaat hebben al zo'n 400 vrouwen de hele zondag met elkaar doorgebracht: bijpraten over de onderwerpen die op de agenda staan.
    De Nederlandse NGO’s zijn goed vertegenwoordigd. Er zijn (of komen nog) behalve ikzelf 5 andere (oud)Vrouwenvertegenwoordigers:  Mathilde van den Brink, Ine van Hoorn, Lesha, Lily en Marian en enkele ervaren vertegenwoordigers van vrouwen organisaties of NGO’s die mij graag de weg wijzen.
    Het zal dit keer draaien om twee zaken:

    • het vergroten van deelname van vrouwen aan ontwikkeling in een maatschappij die het bereiken van gender gelijkheid en de versterking van de positie van de vrouw bevordert, waarbij in het bijzonder gelet moet worden op de terreinen opleiding, gezondheid en werk.*
    • gelijke deelname van vrouwen en mannen aan de besluitvorming op alle niveaus. **

    Verschillende sprekers staan uitvoerig stil bij hetgeen al is bereikt. Met name de CSW heeft een groot aantal onderwerpen oop de VN-agenda weten te krijgen en bespreekbaar gemaakt, zoals geweld tegen vrouwen, trafficking e.d.. Maar er wordt ook vooruit gekeken. Het woord gender architecture valt, met mooie beeldspraak als:  “waarom wonen we nu met z’n allen in een veel te klein hutje, (shack), als we naar een veel grotere ruimte kunnen verhuizen, daar moeten we de komende tijd aan werken.” 
    Deze opmerking slaat dan ook vooral op de invloed die de CSW zou moeten hebben op mainstreaming, door meer specialiseerde Rapporteurs aan te stellen. Secretaris Generaal Kofi Annan heeft in zijn recente rapport een sterk hoofdstuk over mainstreaming opgenomen. Maar als min-punt wordt hier genoemd, dat de nieuwe door hem ingestelde High Level Group onder zo’n 60 leden slechts 3 vrouwen telt.
    Verzuchting: Als het in de interne organisatie al niet goed gaat met de gender equality, hoe kunnen we dan verwachten dat het in de buitenwereld goed gaat!

    nadruk: aktief implementeren van alle goede bedoelingen!
    De nadruk in alle speeches ligt vooral op het aktief implementeren van alle goede bedoelingen. Het is nu een zaak van èn/èn: 

    • zowel het versterken en verbreden van de gender mainstreaming als
    • zich richten op specifieke thema’s zoals het vergroten van leiderschap bij vrouwen en deelname aan besluitvormingsprocessen.

    Interessant was de bijdrage van Amy Mazur, de rapporteur van het rapport “Equal Participation in Decision making processes with particular emphasis on political participation and leadership”. Zij heeft een systematische analyse gemaakt van deelname van vrouwen op alle terreinen, Ze heeft daarbij ook de omgeving van parlementariers betrokken, zoals ambtelijke ondersteuning en politieke partijen. Daardoor trekt ze het begrip 'participatie' veel breder. Haar Expertgroep komt met meer dan 50 aanbevelingen! Het rapport is een aanrader en te vinden op www.un.org/womenwatch
    Opmerkelijk is haar bevinding dat er op dit moment een geweldige verschuiving plaats vindt in de rol die aan mannen wordt toegekend. Van aanstichter en boosdoener wordt hij nu veel meer gezien als partner en bondgenoot.
    Indrukwekkend was ook de bijdrage van Professor Devaki Jain uit India, ontwikkelings econoom en auteur van “Where the outcome document can be influenced to advance the Status of Women”. Maar daarover een volgende keer.

    * Enhanced participation of women in development: an enabling environment for achieving gender equality and the advancement of women, taking into account, inter alia, the fields of education health and work.

    ** Equal participation of women and men in decision-making processes at all levels)